Nhiều doanh nghiệp đã đi vào hoạt động sản xuất, kinh doanh nhưng chưa thực hiện đăng ký môi trường theo quy định. Trong trường hợp này, doanh nghiệp có được tiếp tục hoạt động hay không? Có cần thực hiện đăng ký môi trường bổ sung hay phải lập một hồ sơ môi trường khác?
Đây là vấn đề doanh nghiệp cần chủ động kiểm tra, đặc biệt trong bối cảnh các quy định về phân quyền và thủ tục môi trường đã có nhiều thay đổi theo Nghị quyết số 66.19/2026/NQ-CP.
1. Doanh nghiệp đã hoạt động nhưng chưa đăng ký môi trường có phải thực hiện không?
Câu trả lời là có thể có, tùy thuộc vào tình trạng pháp lý và mức độ phát sinh chất thải của cơ sở.
Theo Nghị quyết số 66.19/2026/NQ-CP, dự án đầu tư, cơ sở thuộc đối tượng phải đăng ký môi trường thực hiện đăng ký môi trường như sau:
Việc doanh nghiệp đã hoạt động trong một thời gian nhưng chưa thực hiện đăng ký môi trường không đồng nghĩa với việc được bỏ qua nghĩa vụ này.
Trước tiên, doanh nghiệp cần rà soát toàn bộ hồ sơ và tình trạng hoạt động thực tế để xác định:
Điểm quan trọng là không nên mặc định rằng doanh nghiệp chỉ cần làm đăng ký môi trường. Nếu qua rà soát cho thấy cơ sở thuộc đối tượng phải có giấy phép môi trường thì doanh nghiệp phải thực hiện thủ tục tương ứng theo quy định.
2. Doanh nghiệp chưa đăng ký môi trường cần rà soát lại hồ sơ trước tiên
Đối với doanh nghiệp đang hoạt động nhưng chưa thực hiện đăng ký môi trường, không nên lập hồ sơ ngay khi chưa kiểm tra toàn bộ hiện trạng.
Doanh nghiệp nên rà soát theo các nhóm nội dung sau:
3. Nếu thuộc đối tượng đăng ký môi trường thì hồ sơ cần chuẩn bị gì?
Nếu sau khi rà soát, cơ sở được xác định thuộc đối tượng phải đăng ký môi trường thì doanh nghiệp cần chủ động thực hiện thủ tục đăng ký môi trường với cơ quan có thẩm quyền.
Thẩm quyền tiếp nhận đăng ký môi trường đã được phân quyền và có sự thay đổi theo Nghị quyết số 66.19/2026/NQ-CP. Tiếp nhận đăng ký môi trường được thực hiện theo các nội dung tại Phụ lục IX của Nghị quyết này. Tùy từng đối tượng, hồ sơ có thể thuộc trường hợp đăng ký môi trường cấp tỉnh hoặc cấp xã.
Xem thêm: Cách xác định đối tượng đăng ký môi trường cấp tỉnh hay cấp xã phường
Do đó, doanh nghiệp không nên mặc định rằng mọi hồ sơ đăng ký môi trường đều nộp tại một cơ quan giống nhau. Cơ quan tiếp nhận cần được xác định dựa trên loại hình, quy mô, địa điểm hoạt động và trường hợp cụ thể của cơ sở.
4. Hồ sơ đăng ký môi trường cần thể hiện những nội dung gì?
Nội dung đăng ký môi trường phải phản ánh đúng hiện trạng hoạt động của cơ sở. Mẫu đăng ký môi trường là mẫu số 47 Phụ lục II ban hành kèm theo Thông tư 02/2022/TT-BTNMT sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư 07/2025/TT-BTNMT.
Về cơ bản, doanh nghiệp cần chuẩn bị các thông tin liên quan đến:
Đặc biệt, đối với doanh nghiệp đã hoạt động thực tế, các thông tin trong hồ sơ phải phù hợp với tình hình đang vận hành, tránh trường hợp hồ sơ đăng ký thể hiện công suất hoặc nguồn thải khác xa thực tế.
5. Doanh nghiệp nên xử lý như thế nào nếu phát hiện chưa đăng ký môi trường?
Để hạn chế rủi ro, doanh nghiệp có thể thực hiện theo trình tự sau:
6. Một số lưu ý quan trọng đối với doanh nghiệp đang hoạt động
Không nên “đăng ký cho có”
Đăng ký môi trường không chỉ là một thủ tục hành chính. Nội dung đăng ký liên quan trực tiếp đến nguồn phát sinh và phương án quản lý chất thải của doanh nghiệp.
Nếu hồ sơ đăng ký không phù hợp với thực tế, doanh nghiệp có thể gặp khó khăn khi cơ quan chức năng kiểm tra.
Không nên sử dụng hồ sơ cũ mà không rà soát
Doanh nghiệp hoạt động lâu năm có thể đã thay đổi:
- Công suất;
- Máy móc;
- Công nghệ;
- Sản phẩm;
- Nguyên liệu;
- Hệ thống xử lý chất thải;
- Lưu lượng nước thải;
- Nguồn phát sinh khí thải.
Do đó, cần đối chiếu hiện trạng trước khi lập hồ sơ.
Không nên nhầm đăng ký môi trường với giấy phép môi trường
Hai thủ tục này áp dụng cho các nhóm đối tượng khác nhau. Nếu cơ sở thuộc diện phải có giấy phép môi trường thì việc chỉ thực hiện đăng ký môi trường không thay thế được giấy phép môi trường.
KẾT LUẬN
Doanh nghiệp đã hoạt động nhưng chưa đăng ký môi trường không nên tiếp tục bỏ qua việc rà soát hồ sơ.
Trước hết, doanh nghiệp cần xác định chính xác cơ sở của mình thuộc trường hợp phải đăng ký môi trường, được miễn đăng ký môi trường hay thuộc đối tượng phải thực hiện giấy phép môi trường. Đặc biệt, trong năm 2026, quy định về phân quyền và tiếp nhận thủ tục môi trường đã có những thay đổi đáng chú ý theo Nghị quyết số 66.19/2026/NQ-CP. Doanh nghiệp cần căn cứ vào loại hình, quy mô, nguồn thải và địa điểm hoạt động để xác định đúng cơ quan có thẩm quyền và thủ tục cần thực hiện.
Nếu doanh nghiệp phát hiện đang hoạt động nhưng chưa hoàn thiện hồ sơ môi trường, việc rà soát và xử lý sớm sẽ giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong quá trình kiểm tra, thanh tra và hạn chế các rủi ro pháp lý phát sinh.
CÔNG TY TNHH EUC PACK hỗ trợ doanh nghiệp rà soát hiện trạng hoạt động, xác định đúng đối tượng và thủ tục môi trường cần thực hiện, đồng thời tư vấn, lập và hoàn thiện hồ sơ theo quy định hiện hành. Với kinh nghiệm trong lĩnh vực tư vấn môi trường, EUC PACK đồng hành cùng doanh nghiệp trong quá trình thực hiện thủ tục, giúp đảm bảo hồ sơ phù hợp với thực tế hoạt động và hạn chế các rủi ro pháp lý về môi trường.
